Sambor (miasto)
Na mapach:
| Sambor | |||
|
|||
| Państwo |  Ukraina |
||
| Obwód |  lwowski |
||
| Powierzchnia | 13 km² | ||
| Położenie | 49° 27' N 22° 57' E |
||
| Ludność (2001) • liczba ludności • gęstość |
36 556 2 812 os./km² |
||
| Nr kierunkowy | +380-3236 | ||
| Kod pocztowy | 81412 | ||
| Miasta partnerskie |  Brzozów Kostrzyn nad Odrą Oświęcim Ustrzyki Dolne Snina |
||
|
Położenie na mapie Ukrainy
  Sambor
|
|||
| Strona internetowa miasta | |||
Sambor (ukr. Самбір, węg. Szambirtól ) – miasto na zachodniej Ukrainie nad rzeką Dniestr, w obwodzie lwowskim, w rejonie samborskim. Ludność: 36 556 mieszkańców (2001).
Spis treści |
[edytuj] Historia
W dokumentach pierwsze wzmianki o mieście pochodzą z 1241 r. W 1390 roku miasto założył na prawie magdeburskim wojewoda krakowski Spytko z Melsztyna, właściciel m.in. samborszczyzny. W latach 30. XVI w. wykupione przez królową Bonę.
W 1604 w pałacu wojewody Jerzego Mniszcha przebywał car Dymitr Samozwaniec I, który poślubił jego córkę Marynę Mniszech.
Jako powiat Sambor był jednostką administracyjna w okresie I Rzeczypospolitej. Od 1772 w zaborze austriackim. Od 1919 do 1939 polskie miasto powiatowe. W 1872 r. przez Sambor przechodzi linia kolejowa z Chyrowa do Stryja. Przed 1905 r. Sambor otrzymuje połączenie kolejowe ze Lwowem, a w 1905 r. z Użhorodem.
W lecie 1941 roku z powodu przepełnienia lwowskich Brygidek NKWD skierowało do Sambora dużą liczbę aresztowanych. Byli oni przesłuchiwani i torturowani przez samborskie NKWD. W dniu wybuchu wojny niemiecko-sowieckiej 22 czerwca 1941 roku zaprzestano przesłuchań i oprawcy z NKWD przystąpili do likwidacji więźniów. Wieczorem zamordowano około 300 więzionych. Tylko dzięki szybkiemu tempu posuwania się wojsk niemieckich i słowackich enkawudyści nie dokończyli swojego planu całkowitej likwidacji więźniów w Samborze. Po ucieczce strażników części więźniów udało się wyłamać drzwi i opuścić cele.
Szybka Grupa (Rýchla Skupina) zmechanizowanych wojsk słowackich, która poruszała się za nacierającymi jednostkami niemieckimi dotarła w okolice Sambora. 2 lipca 1941 połączyła się z dowództwem armii słowackiej, które przeniosło się do Sambora. Właśnie w Samborze dowództwo armii decydowało o dalszych działaniach Słowaków w wojnie niemiecko-sowieckiej. Sambor 7 sierpnia 1944 r. został zdobyty przez wojska radzieckie 1 Frontu Ukraińskiego[1] oraz przez 11 Karpacką Dywizję Piechoty AK w ramach Akcji Burza.
[edytuj] Znane osoby związane z Samborem
- Władysław Abraham - polski prawnik i uczony, ojciec generała Romana Abrahama, urodzony w Samborze
- Juliusz Makarewicz - polski prawnik, wieloletni profesor prawa karnego , urodzony w SamborzeUniwersytetu Lwowskiego, w l.1928-35 senator II RP. (ur. 5 maja 1872 w Samborze)
- Andrzej Paluch - polski nauczyciel, bibliotekarz, muzyk, działacz społeczny, urodzony w Samborze
- Maciej Prus (ur.1937) - polski reżyser i aktor teatralny, urodzony w Samborze
- Kazimierz Rolewicz (1898-1986) - podpułkownik piechoty Wojska Polskiego i Armii Krajowej
- Artur Sandauer – polski krytyk literacki, eseista, tłumacz i profesor Uniwersytetu Warszawskiego, urodzony w Samborze
- Józef Skowyra (ur.1941) - polski polityk, poseł na Sejm IV kadencji, urodzony w Samborze
- Dominik Zbrożek - polski inżynier-geodeta, poseł na Sejm Krajowy, urodzony w Samborze
[edytuj] Literatura
- Julian Ursyn Niemcewicz "Juljana Ursyna Niemcewicza, podróże historyczne po ziemiach polskich między rokiem 1811 a 1828 odbyte", wydawcy A. Franck; B. M. Wolff, Paryż, Petersburg, 1858, Sambor strony: 431-432
[edytuj] Zobacz też
- 6 Pułk Strzelców Podhalańskich
- Adam Korczyński - polski fraszkopisarz XVII/XVIII w. Wspomina o Samborze we fraszce pochodzącej z jego dzieła "Złocista przyjaźnią zdrada".
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Oficjalna strona miasta (ukr.)
- Zabytki Samboru (ukr.)
- Zdjęcia z Sambora
- Sambor w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom X (Rukszenice – Sochaczew) z 1889 r.
Przypisy
|
||||||||||||||||||||
|
|||||||
|
||||||||||
