Portal:Paleontologia
Paleontologia w polskiej Wikipedii
Niniejsza strona stanowi WikiPortal dla wszystkich osób zainteresowanych paleontologią. Ma on za zadanie ułatwić autorom i czytelnikom dostęp do najciekawszych artykułów związanych z zagadnieniami poruszanymi przez tę gałąź nauki.
Osoby zainteresowane rozwijaniem artykułów z zakresu paleontologii zapraszamy do Wikiprojektu Paleontologia.
Wszelkie sprawy dotyczące działalności tego portalu omawiane są na stronie jego dyskusji.
Artykuł miesiąca
Formacja Horseshoe Canyon – formacja geologiczna znajdująca się w kanadyjskiej prowincji Alberta, należąca do kredowej grupy Edmonton. Jej grubość wynosi około 290 m. Jest najniżej położoną formacją grupy Edmonton, nad nią znajdują się formacje Whitemud, Battle i Scollard. Osady należące do formacji Horseshoe Canyon powstawały od późnego kampanu – wieku późnej kredy trwającego od 73 do 70 mln lat temu – do wczesnego mastrychtu. Tuż pod formacją Horseshoe Canyon znajduje się Bearpaw Shale, morska formacja reprezentująca fragment Morza Środkowego Zachodu (Western Interior Seaway). Przesmyk zanikał w miarę ochładzania się klimatu i opadania poziomu mórz pod koniec kredy, odsłaniając tereny znajdujące się uprzednio pod wodą. Nie był to spokojny proces – kanał okresowo ponownie się pojawiał, zalewając region Horseshoe Canyon, zanim ostatecznie zanikł. Z powodu zmian poziomu mórz, w formacji Horseshoe Canyon reprezentowanych jest wiele różnych środowisk, wliczając środowiska morskie i nadbrzeżne, takie jak laguny i estuaria. Węgle kopalne licznie występują na prehistorycznych torfowiskach. Większość skamieniałości kręgowców jest znajdowana w osadach naniesionych do delt i równin zalewowych w późniejszym okresie istnienia Horseshoe Canyon. Fauna tej formacji jest dobrze poznana.
Ciekawostki
Czy wiesz, że...
- najstarszym znanym ssakiem jest Adelobasileus cromptoni, żyjący w okresie środkowego triasu, około 225 mln lat temu, na terenach dzisiejszej Ameryki Północnej?
- największe pterozaury – Quetzalcoatlus, Hatzegopteryx i Ornithocheirus – osiągały ponad 10 m rozpiętości skrzydeł?
- największym płazem w historii Ziemi był prawdopodobnie prionozuch, osiągający do 9 m długości?
- ryniofity zapoczątkowały wszystkie linie rozwojowe prowadzące do współcześnie żyjących gatunków roślin lądowych?
- Beelzebufo, zwany po angielsku „żabą z piekła”, mógł polować na młode dinozaury?
Zobacz też...
Portale:
Artykuły ważne dla osób zainteresowanych paleontologią:
genetyka – geologia – ewolucja – historia życia na Ziemi – masowe wymieranie – prehistoria – tabela stratygraficzna – wędrówka kontynentów
Kategorie artykułów
Listy wymarłych zwierząt
Na poniższych stronach znajdują się zestawienia rodzajów zwierząt z poszczególnych taksonów.
Artykuły do rozwinięcia
Część artykułów z dziedziny paleontologii znajduje się w stanie zalążkowym. Oto niektóre z nich:
acheloma, Acta Palaeontologica Polonica, Actinocerida, aglaofiton, arandaspis, antrakozaury, Archaeamphora longicervia, aspidella, asteroksylon, Aulacocerida, birkenia, baktryty, biostratonomia, bóbr olbrzymi, ceratitida, Czarna czaszka, Didymoceras, egzyna, hiolity, hyrachyus, Instytut Paleobiologii im. Romana Kozłowskiego PAN, Johannes Walther, Kenyanthropus platyops, łupki z Burgess, mikropaleontologia, paleobotanika, Paranthropus, pederpes, piroteria, plagiozaur, prokonsul (małpa), rostrokonchy, sapeornis, schochia, sepulkowate, sinoterium, skamieniałość śladowa, tafonomia, tanatocenoza, tilodonty, Vernanimalcula
Propozycje nowych artykułów
Propozycje nowych artykułów z zakresu paleontologii znajdują się na bieżąco aktualizowanej stronie:
Oto niektóre z nich: amfekepubis, Amplectobelua, auraria, brachypteryg, chasmatozaur, Conacodon, Djadochtatherium, Peter Martin Duncan, Emydops, hupezuch, karinodens, kerygmachela, kladoksylony, kryptobaatar, Oskar Kuhn, leptopteryg, Macrauchenioidea, mikadocefal, mimatuta, moanazaur, molezaur, Alexander von Nordmann, Oxyacodon, paraoftalmozaur, pesopteryks, pesozaur, plezjotylozaur, prawidłakowce, Robertia, Ewa Roniewicz, Natalia Rybczynski, Ernst Friedrich von Schlotheim, Paul Upchurch, Patricia Vickers-Rich, Peter Wellnhofer, Samuel Wendell Williston, Windhausenia
Ostatnie zmiany tematyczne
Na poniższej stronie można śledzić ostatnie edycje artykułów związanych z paleontologią:
Zmiany z ostatnich 24 godzin w artykułach z kategorii Paleontologia
(dotyczy również podkategorii)
Paleontologia w siostrzanych projektach
| Paleontologia na Wikinews | Paleontologia na Wikicommons | Paleontologia na Wikiwersytecie |
| Serwis informacyjny | Grafiki | Wspólnota wolnej wiedzy (en) |
 |
 |
 |
Inne portale tematyczne na polskiej Wikipedii
 |
