1868

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

rok 1868 / MDCCCLXVIII XVIII wiek · XIX wiek · XX wiek
1866 « 1867 « 1868 » 1869 » 1870

Spis treści

1 Wydarzenia w Polsce
2 Wydarzenia na świecie
3 Urodzili się
4 Zmarli
5 Zobacz też
6 Święta ruchome

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

30 stycznia - w okolicach Pułtuska w postaci roju spadł meteoryt Pułtusk.
24 września – Sejm Krajowy Galicji uchwalił rezolucję, w której domagał się autonomii. Był to początek tzw. okresu rezolucyjnego.
5 października – Sejm Krajowy Galicji uchwalił we Lwowie akt prawny dotyczący ochrony świstaka i kozicy w Tatrach.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

3 stycznia – Rewolucja Meiji w Japonii obaliła feudalny szogunat i przywróciła władzę cesarską. Był to początek zwrotu w gospodarce i polityce japońskiej, który w XX wieku doprowadził ją do potęgi.
24 lutego – Andrew Jackson został, jako pierwszy w historii prezydent USA, poddany przez Izbę Reprezentantów procedurze impeachmentu.
6 kwietnia – w Japonii ogłoszono tzw. przysięgę cesarską (autorzy: cesarz i przywódcy 3 największych klanów).
13 kwietnia – po przegranej bitwie z ekspedycją gen. Roberta Napiera cesarz Etiopii Teodor II popełnił samobójstwo.
1 maja – kolarstwo torowe: pierwsze w historii zawody odbyły się w paryskim parku Saint-Cloud (zwyciężył Anglik James Moore, przejeżdżając 1 200 m w 3:50,0 s.)
15 czerwca – uruchomiono linię kolejową przez przełęcz Mont-Cenis w Alpach (zlikwidowana w 1871).
23 czerwca – amerykański wynalazca Christopher Sholes opatentował pierwszą zdatną do wykorzystania praktycznego maszynę do pisania.
9 lipca – weszła w życie 14. Poprawka do konstytucji USA, gwarantująca Afroamerykanom pełne prawa obywatelskie.
18 sierpnia – francuski astronom Pierre Janssen, badając widmo korony słonecznej podczas zaćmienia, odkrył hel.
23 września – Portoryko ogłosiło niepodległość.
10 października – na Kubie wybuchło powstanie przeciw Hiszpanii.
17 października - podpisanie konwencji z Mannheim (modyfikowana podstawa funkcjonowania Centralnej Komisji Żeglugi na Renie)
15 listopada – wybuch Wezuwiusza.
27 listopada – około setki Czejenów zostało zmasakrowanych przez wojska amerykańskie nad Washita River.
Ludwik Pasteur opracował metodę pasteryzacji.
Amerykanin, William Curtis jako pierwszy użył do biegania butów z kolcami.

[edytuj] Urodzili się

2 stycznia – Arthur Gore, angielski tenisista, który brał udział we wszystkich zawodach na kortach Wimbledonu w latach 1888-1927 (zm. 1928)
22 marca
- Alfred Fowler, brytyjski astronom (zm. 1940)
- Robert Millikan, amerykański fizyk; jako pierwszy wyznaczył ładunek elementarny, laureat Nagrody Nobla (zm. 1953)
28 marca – Maksym Gorki, rosyjski pisarz (zm. 1936)
26 kwietnia – Max Rothmann, niemiecki lekarz żydowskiego pochodzenia, fizjolog, neurolog i neuroanatom (zm. 1915)
7 maja – Stanisław Przybyszewski, pisarz okresu Młodej Polski (zm. 1927)
18 maja – Mikołaj II Romanow, ostatni cesarz Rosji, rządził w latach 1894-1917, święty prawosławny (zm. 1918, rozstrzelany z rodziną przez CzeKa)
14 czerwca – Karl Landsteiner, austriacki immunolog, odkrywca grup krwi u ludzi (zm. 1943)
13 lipca – Paul Arndt, niemiecki duchowny ewangelicko-reformowany, historyk (zm. 1955)
17 lipca – Arnold Kriedte, niemiecki księgarz i wydawca w Grudziądzu (zm. 1945)
30 lipca – Alfred Weber, niemiecki socjolog, teoretyk kultury (zm. 1958)
2 sierpnia – Konstantyn I Glücksburg, król Grecji (zm. 1923)
7 sierpnia – Granville Bantock, angielski kompozytor (zm. 1946)
16 października – Franz Ritter von Epp, niemiecki polityk, działacz nazistowski, namiestnik Bawarii (zm. 1946)
23 października – Frederic William Lanchester, brytyjski inżynier i konstruktor samochodów (zm. 1946)
28 października – James Connolly, amerykański lekkoatleta (zm. 1957)
12 listopada – Henryk Kon (Sawicki), polski adwokat żydowskiego pochodzenia (zm. 1949)
27 grudnia – Edward Flatau, polski lekarz, współtwórca neurologii polskiej i światowej (zm. 1932)

[edytuj] Zmarli

10 stycznia - Karol Szajnocha, polski pisarz, historyk, patriota i działacz niepodległościowy (ur. 1818)
27 lutego - Walerian Łukasiński, polski działacz niepodległościowy (ur. 1786)
13 kwietnia - Teodor II, cesarz Etiopii (ur. 1818)
15 lipca - William Morton, amerykański dentysta, wynalazca narkozy eterowej (ur. 1819)
3 sierpnia - Ambroży Grabowski, polski historyk, księgarz, wybitny kolekcjoner, archeolog i antykwariusz (ur. 1782)
26 września - August Ferdinand Möbius, niemiecki matematyk, znany ze Wstęgi Möbiusa (ur. 1790)
30 listopada - Hipolit Cegielski, polski pedagog i przemysłowiec (ur. 1813)